Revolte in het kunstonderwijs: Kunstzone 1 is uit!
Beeld: Toilet Willem de Kooning Academie Foto Boris Cremers Fotografie
In de eerste editie van 2026 onderzoekt Kunstzone wat revolte betekent in het kunstonderwijs. Spanningen sijpelen het klaslokaal in. Het thema van een opdracht roept weerstand op. Een gesprek in de klas schuurt omdat persoonlijke opvattingen worden blootgelegd. Hoe ‘neutraal’ kun je daarin als docent zijn – en moet je dat wel willen?
Een ding is zeker: revolte vraagt om zorgvuldige didactiek. Het vinden van de balans tussen verzet en verbinding. In haar onderzoek naar kunst- en burgerschapsonderwijs laat docent en onderzoeker Nathalie Roos (Amsterdamse Hogeschool voor de Kunsten) zien dat schoolpraktijken desondanks vaak gehoorzaamheid belonen. Dat moet anders, betoogt zij. Democratisch handelen vraagt juist oefening in tegenspraak en conflict. Roos laat zien hoe activistische kunst docenten kan helpen leerlingen te kneden tot kritisch betrokken burgers.
Ook docent Beeldende kunst en vormgeving Floris de Jonge (NHL Stenden) bevraagt in dit nummer de positie van de maatschappelijk betrokken kunstvakdocent. Hij stelt de vraag of kunstenaars en docenten zich wel kunnen veroorloven om langs de zijlijn te blijven staan…
Kersverse Kunstzone-redacteur Luuk Wildschut gaat langs bij Theater Artemis, en bespreekt hoe zij verzet in voorstellingen voor jongeren verwerken. Uitgangspunt is daarbij dat kunstwerken iets te zeggen hebben, en leerlingen daar dus ook iets op terug mogen zeggen. Iets dat docenten niet altijd gemakkelijk vinden.
Wie trouwens wil weten wat er werkelijk leeft in de maatschappij, hoeft alleen het toilet van de Willem de Kooning Academie in Rotterdam binnen te wandelen. Teksten en tekeningen op de muren fungeren daar als informele graadmeter. Thema’s die op straat en misschien ook in het lokaal worden vermeden, krijgen hier onverbloemd een plek.
Verder in dit nummer
Naast het themadossier nemen we in deze editie het klaslokaal van collega’s onder de loep. Deze keer bezoeken we muziekdocenten Brenda Stolk en John Burger. Hoe richten zij hun lesruimte in? Welke werkvormen maken ze daarmee mogelijk? Het leidt tot negen concrete tips voor het inrichten van een ideale lesruimte.
Verder onder meer aandacht voor het online zichtbaar maken van je vak. Hoe pak je dat aan zonder de privacy van leerlingen te schenden? Kunstzone-redacteur Nadia Molenaar zoekt het uit en deelt alles over online zichtbaarheid en privacyregels.
En tot slot een aantal krachtige pleidooien voor onderwijs dat beter samensmelt met de maatschappij: door les te geven in een mobiele doka, met partners in de stad een Associate Degree te ontwikkelen over The Culture of door het belang van het mbo te onderstrepen.
Veel leesplezier!
Redactie Kunstzone
Bestel KZ01/2026!